Παρέμβαση του Ιδρύματος Terra Cypria στην Ημερίδα Διαβούλευσης για το Νερό
Η Ημερίδα «Διαβούλευσης για τα Σημαντικά Ζητήματα Διαχείρισης των Υδάτων» έγινε στις 8 Μαΐου, στο ξενοδοχείο Επισκοπιάνα, και οργανώθηκε από το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων. Η παρέμβαση έγινε από τον Βοηθό Διευθυντή του Ιδρύματος κ. Κώστα Ορουντιώτη.
Στο σημείο που φτάσαμε ως χώρα, αναφορικά με το νερό, θυμούμαι την παλιά κυπριακή παροιμία 'Του νουσίμου τα παιδιά πριν πεινάσουν μαγειρεύουν'. Στην δική μας περίπτωση θα πρέπει να πούμε 'πριν διψάσουν' και βεβαίως, αφού διψούμε είναι φανερό ότι δεν είμαστε νούσιμοι. Το πώς και γιατί φτάσαμε στην παρούσα κατάσταση, λίγο πολύ είναι γνωστό σε όλους μας και ελπίζω να γίνει αφετηρία για μάθημα και μελλοντικές δράσεις που θα επιλύσουν η έστω να αμβλύνουν το υδατικό μας πρόβλημα. Δεν μπορούμε πλέον ως κράτος πολιτών να αποφεύγουμε τις οδυνηρές αλλά απαραίτητες αποφάσεις.
Θα βάλουμε λοιπόν μονάδες αφαλατώσεως και θα εισάξουμε νερό, λύσεις άμεσες και δαπανηρές, που θα γίνουν απαγορευτικά δαπανηρές με το πέρασμα του χρόνου και την συνεχή αύξηση τιμής πετρελαίου, κομίστρων και του ιδίου του νερού. Έτσι θα λύσουμε το άμεσο πρόβλημα μας και θα το μεταθέσουμε στις επόμενες γενεές.
Τι προτείνουμε, τι μπορούμε να κάμουμε τώρα:
- Να συσταθεί ο Ενιαίος Υδατικός Φορέας
- Να χρεώνεται η πραγματική αξία του νερού συν ένα μικρό ποσοστό επιπλέον (να απαλλάσσονται οι άποροι). Τα έσοδα να χρησιμοποιηθούν για την ανακαίνιση του υδατικού δικτύου. Είναι απαράδεκτη κατάσταση να υπάρχει απώλεια πέραν του 20% νερού από ελαττωματικό η και πεπαλαιωμένο δίκτυο, και να λέμε ότι άλλες χώρες έχουν μέχρι και 35%. Αν είναι ελαττωματικό, φτιάξετε το, μην μας δίδετε εξηγήσεις, δεν πίνονται οι εξηγήσεις.
- Να γίνει άμεσα παγκύπρια επισκόπηση όλων των γεωτρήσεων εν χρήσει, ή μη, νόμιμες ή μη, και να τοποθετηθούν μετρητές νερού σε όλες τις γεωτρήσεις όπως προνοεί ο νόμος. Να επιβάλλονται απαγορευτικά πρόστιμα σε όσους δεν συμμορφώνονται. Δεδομένου ότι το νερό ανήκει σε όλους θα πρέπει να χρεώνεται το αντλούμενο νερό και να γίνει κατανοητό ότι όσοι δεν πληρώνουν κλέβουν από τους υπόλοιπους. Αυτό σημαίνει ότι επιθεωρούνται περιοδικά όλες οι υδατικές εγκαταστάσεις, αναπόφευκτο κόστος, που θα ενσωματωθεί στην τιμή.
- Καταλαβαίνουμε την ανάγκη παροχής νερού στα ξενοδοχεία και άλλες τουριστικές εγκαταστάσεις. Πλην όμως πρέπει να τηρούνται ορισμένα πρότυπα, όπως:
- Να τοποθετηθούν τουβλάκια στα καζανάκια τουαλέτας
- Να αλλάξουν όλες οι ροζέτες των ντους ώστε να δίνουν την ίδια πίεση με λιγότερο, αλλά αεριούχο νερό
- Όσες επιχειρήσεις ανανεώσουν τους κήπους τους να αποφεύγουν υδροβόρα φυτά και να προτιμήσουν τα ενδημικά.
- Να χρησιμοποιηθεί ανακυκλωμένο νερό για άρδευση
- Να τοποθετηθούν ανακοινώσεις παντού στις πλείστες γλώσσες σχετικά με την λειψυδρία (ας δώσουμε την ευκαιρία στους τουρίστες μας να ενεργήσουν φιλοπεριβαλλοντικά)
- Να ξανασκεφτούμε την δημιουργία γηπέδων γκολφ
- Να χρησιμοποιηθεί πλήρως το ανακυκλωμένο νερό. Κατά τις περιόδους βροχοπτώσεως θα μπορεί να εμπλουτίζει τον παράκτιο υδροφορέα για την ανατροπή της εισβολής του θαλασσίου νερού στα υδροφόρα στρώματα.
- Να αυξηθούν τα οικονομικά κίνητρα για την ανακύκλωση του γκρίζου νερού σε υφιστάμενες οικίες και άλλες μονάδες. Να μην δίνονται οικοδομικές άδειες για νέα σπίτια και νέες εγκαταστάσεις, χωρίς να υπάρχει πρόβλεψη για ανακύκλωση νερού.
- Αναγνωρίζοντας ότι η λήψη μέτρων έχει ενεργειακές απαιτήσεις, επισημαίνουμε ότι ο Επίτροπος Περιβάλλοντος υπολόγισε πως με 160,000 δέντρα εξαλείφεται το κόστος ρύπανσης της ΑΗΚ. Να εφαρμόσουμε την εισήγηση του για δεντροφύτευση, εφόσον δημιουργεί μικροκλιματικές συνθήκες που ενθαρρύνουν την βροχόπτωση.
- Η υπεράντληση και κατακράτηση νερού στα φράγματα έχει αρνητικές επιπτώσεις στην βιοποικιλότητα της χώρας μας, η οποία βιοποικιλότητα αποτελεί τον πιο σημαντικό φυσικό μας πόρο. Να μην αγνοήσουμε λοιπόν το περιβάλλον και τις ανάγκες των υγροβιότοπων της Κύπρου επιδιώκοντας μια βραχυπρόθεσμη οικονομία.
- Ο Κοινοτικός Επίτροπος Σταύρος Δήμας εδώ και δύο χρόνια επεσήμανε ότι η λειτουργία ιδιωτικών πισίνων σε μεσογειακές χώρες είναι απαράδεκτη πολυτέλεια. Η Κύπρος δεν είναι χώρα που μπορεί να επενδύσει σε τόσες χιλιάδες ιδιωτικές πισίνες, και κακώς δόθηκαν οι άδειες. Είναι παράλογο σε περίοδο λειψυδρίας, να κολυμπά ο οποιοσδήποτε σε πόσιμο νερό και θα πρέπει να τεθούν εκτός λειτουργίας.
Πολλές από αυτές τις εισηγήσεις ακούγονται οδυνηρές, αλλά η έγκαιρη εφαρμογή τους θα κόστιζε λιγότερο από τα μέτρα αφαλάτωσης και μεταφοράς νερού με δεξαμενόπλοια, για τα οποία είμαστε έτοιμοι και αναγκασμένοι να πληρώσουμε τώρα.
8 Μαΐου, 2008